Matthijs den Dekker

Stel vragen, zoek God, reis mee. Verhelder je blik. | Een blog sinds 2013

show in de kerk

De kerk kan show missen als een armoedzaaier monopolygeld

2 reacties

Mindf*ck. Ik hou wel van dat programma. Illusionist (“én arts!”) Victor Mids haalt gekke trucs uit met zijn publiek. Met een mix van vingervlugheid, psychologische en medische inzichten, scherpe observatie, hypnose en een flinke portie show doet hij wonderbaarlijke dingen.

Derren Brown, nog zo iemand. Doet en weet dingen bij en van willekeurige voorbijgangers die rationeel niet lijken te verklaren. Zelf claimt hij geen paranormale gaven te hebben en wil hij deze mensen juist ontmaskeren als mensen die dezelfde psychologische trucs gebruiken als hij.

In een van zijn tv-shows traint Brown (die überhaupt niet gelooft in gebedsgenezing) een willekeurige persoon in de trucs die malafide genezingspredikers gebruiken en weet deze persoon een christelijk publiek te overtuigen van zijn geestelijke gaven. (Inclusief ruime collecteopbrengst, want daar is het deze dominees natuurlijk om te doen. Die overigens na de show weer netjes werd teruggegeven.)

Slik.

Deze blog gaat echter niet over

of genezing vooral echt is of vooral nep (of iets er tussenin). Het gaat ook niet over de praktijken van Benny Hinn (helaas, want dat is me een geldbeluste genezingsprediker). Het gaat ook niet over of hypnose occult is of niet en of paranormale gaven bestaan of niet (zou ik me sowieso verre van houden).

Deze blog gaat wel over show.

“Show business has no business in church” zei iemand ooit. En dat klopt. Show in de kerk is meestal show van het verkeerde soort. Show is bedoeld om iets te camoufleren. Show leidt af. Show zorgt ervoor dat je iets anders ziet dan je zou moeten zien, zoals bij de trucs van Victor Mids.

Zichtbaar maken

Allereerst dit. Nee, show is niet altijd verkeerd. Het kan je dichter bij je gevoel brengen (zoals bij goede muziek), of een waarheid uitvergroten (zoals bij een goede sketch). Profeten in de Bijbel voerden soms indringende shows op, namens God. Met riemen, poep en vuur (echt waar!). Om maar íets duidelijk te maken over wat God duidelijk wil maken.

Show in de kerk gaat dan over drama, dans, verhalen vertellen, rituelen. Hier is show, hoewel we dat woord dan juist vaak niet gebruiken, nodig om dingen zichtbaar te maken. Om verschillende zintuigen aan te spreken en het hart te raken.

Ik wil het hebben over die andere show, de show van het verkeerde soort. De soort die me boos en misselijk maakt. En 3 aspecten daarvan belichten.

Show als verhulling van leegte

Bij show in de Bijbel denk ik namelijk ook aan Amos die namens God iets flink indringends zegt: “Ik heb geen zin meer in jullie offers en gezang. Jullie liederen komen mijn neus uit. Zorg liever dat gerechtigheid stroomt als een altijd voortvloeiende beek.”

Show in de kerk, waarbij we allemaal heel hard bezig zijn God te aanbidden. Vaak zelfs op manieren zoals we ze in de Bijbel vinden. Maar ergens binnenin is het leeg. Niet omdat we niet goed bezig zijn, maar omdat we eenzijdig bezig zijn. We vergeten de gerechtigheid. We vergeten de weggedrukten.

Show als manipulatie van God en mensen

Show in de kerk. Heisa rond genezing, vervulling van de Geest, bidden voor mensen. Bombarie rond een prediker, de collecte of boetedoening. Het pontificaal binnen komen lopen van de kerkenraad komt bijvoorbeeld voort uit showelementen die teruggaan op de rangorden van het keizerlijk hof in de Middeleeuwen.

Show kan dienen ter afleiding, om iets aan het oog te onttrekken. Om mensen te manipuleren. Ik ben belangrijk, ik heb wat te vertellen. Het liefst over jou. Kijk maar hoe goed gelovig ik ben!

Het kan ook dienen ter manipulatie van God. Hoe harder en luider we bidden, hoe meer God ons gebed zal horen. Hoe buitenissiger onze gebaren, hoe eerder iemand zal genezen. Hoe meer we dansen, hoe meer van de Geest zal komen.

Show om niet je ik te hoeven laten zien

Het is ten hemel schreiend dat de kerk vaak een plek is waar je een show moet opvoeren om erbij te horen. Waar rauwe werkelijkheid maar moeizaam doordringt. Waar geen ruimte is voor een gebroken, kwetsbaar, twijfelend ik. Voor vragen. Voor de shit van de buitenwereld.

Waar je je show opvoert, omdat je onzeker bent vanwege de heisa en bombarie die je ziet. Als zij wel… en jij niet…, kan God dan nog wel wat met je? De show die je opvoert vanwege je angst voor de schreeuwers, die hun show opvoeren uit angst voor de leegte in hun hart.

De kerk kan show missen als een armoedzaaier monopolygeld. De kerk heeft show niet nodig. God heeft show niet nodig. Jij hebt show niet nodig. Christus is de kern, niet de genezingen, niet de prediker, niet de collecte. Jongeren hebben tegenwoordig meer behoefte aan een open, warme gemeenschap dan aan flitsende diensten.

Ik verlang naar een tijd waarin elke kerk show en manipulatie buiten de deur zet en de poorten opent voor de rauwe werkelijkheid, voor de kwetsbaren. Voor authenticiteit en gerechtigheid. En voor de Geest om te doen wat Híj wil.

(Fotocredit: Aditya Chinchure)

2 thoughts on “De kerk kan show missen als een armoedzaaier monopolygeld

  1. Dit artikel is me uit het hart gegrepen! Wij zijn even ‘in between churches’, moe van de show. Even tot onszelf, en tot God komen om te begrijpen wat wij zoeken in een kerk, en vooral in een gemeente. Valt nog niet mee.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.